Sera Borusu Nasıl Seçilir? Galvanizli Boru ve Bükme

Akdeniz kıyısında sonbahar ve kış, yeni seraların kurulduğu ve eski seraların yenilendiği dönemdir. Seranın iskeleti çoğunlukla çelik borulardan oluşur ve bu iskelet; örtünün ağırlığını, rüzgârı, yağmuru ve yer yer karı yıllarca taşımak zorundadır. Bu yüzden sera borusu seçimi, örtü seçimi kadar önemlidir.

Sera Borusu Nedir?

Sera borusu; tünel ve yay tipi seralarda kemerleri (yayları), yan dikmeleri, mahya ve boyuna bağlantıları oluşturan çelik borulara verilen genel addır. Çatılı ve blok seralarda boruların yanında kutu profiller ve örtüyü tutan klipsli sera profilleri de kullanılır. Ticari üretim seralarının taşıyıcı sistemi için Avrupa'da EN 13031-1 standardı; dayanım, kararlılık, dayanıklılık ve temel kurallarını tanımlar.

Sera Borusu Seçerken Bakılacak 4 Nokta

1. Kaplama

Sera içi sürekli nemlidir; sulama, yoğuşma ve gübre kalıntıları çeliği hızla paslandırır. Bu nedenle sera borusunda galvaniz kaplama neredeyse standarttır. Sıcak daldırma galvanizde boru, üretildikten sonra erimiş çinko banyosuna daldırılır ve iç ile dış yüzeyi birlikte kaplanır. Galvanizli sacdan üretilen borularda ise kaplama bant hâlindeyken yapılır; bu borularda kaynak dikişinin nasıl korunduğunu üreticiye sorun. Kaplama tipi ürün belgesinde yazmalıdır.

2. Çap ve et kalınlığı

Kemer açıklığı, kemerler arası mesafe ve bölgenin rüzgâr ve kar koşulları, gereken boru çapını ve et kalınlığını belirler. Aynı çapta ince cidarlı boru daha hafif görünse de fırtınada ya da ıslak kar altında ilk deforme olan bu borulardır. Ölçü seçimini sera projesine göre yapın; et kalınlığının nasıl ölçüldüğünü Et Kalınlığı Nedir? yazımızda anlattık.

3. Bükme kalitesi

"Sera borusu nasıl bükülür?" sorusunun kısa cevabı şudur: Yaylar, merdaneli boru bükme makinesinde, borunun kesiti ezilmeden ve her yayda aynı yarıçap korunarak bükülür. Elde ya da ısıtarak yapılan bükme; kesitte yassılaşma, kırışma ve kaplamada çatlamaya yol açabilir. İyi bükülmüş yaylarda:

• Bütün yaylar aynı kalıptan çıkmış gibi birbirinin aynısıdır,
• Bükülen bölgede ezilme, buruşma ya da çatlak yoktur,
• Galvaniz kaplama bükme bölgesinde kalkmamış, pul pul dökülmemiştir.

4. Bağlantılar ve kesim yerleri

Kelepçe, cıvata ve bağlantı parçaları da galvanizli olmalıdır; aksi hâlde ilk pas bağlantı noktalarında başlar. Kesilen ve delinen yerlerde çinko kaplama kalkar; bu noktalar çinkoca zengin boyayla onarılmalıdır. Sahada kaynak gerekiyorsa çinko dumanı ve kaynak sonrası onarım için Galvanizli Boruya Kaynak Yapılır mı? yazımıza bakabilirsiniz.

Montaj ve Depolamada Dikkat

Borunun toprağa girdiği ya da betonla buluştuğu bölge, nem nedeniyle korozyonun en hızlı ilerlediği yerdir. Bu bölgede ek koruma uygulamak ve dikmelerin dibinde su birikmesini önlemek iskeletin ömrünü uzatır.

Sahaya gelen galvanizli boru paketleri yağmurda sıkı ve havasız bekletilirse yüzeyde beyaz pas oluşabilir. Doğru istifleme için Galvaniz Paslanır mı? yazımızı okuyabilirsiniz.

Örtü gevşek kalırsa rüzgârda dalgalanır ve iskelete darbe gibi ek yük bindirir. Kış öncesinde örtü germe sistemlerini ve klipsli profilleri kontrol etmek, gevşeyen kelepçe ve cıvataları sıkmak, paslanmaya başlayan noktaları temizleyip onarmak ve yırtılan örtüyü yenilemek, fırtına ve kar döneminde iskeleti korumanın en ucuz yoludur.

Sık Sorulan Sorular

Sera borusu galvanizli mi olmalı?

Sera içindeki sürekli nem nedeniyle galvanizli boru tercih edilir. Kaplamasız ya da yalnız boyalı boru, düzenli bakım yapılmazsa kısa sürede paslanır.

Sera borusu nasıl bükülür?

Merdaneli boru bükme makinesiyle, kesit ezilmeden ve bütün yaylarda aynı yarıçap korunarak bükülür. Bükmeden sonra kaplama hasarı kontrol edilmelidir.

Sera profili ile sera borusu aynı şey mi?

Hayır. Sera borusu taşıyıcı iskeleti oluşturur. Sera profili ise çoğunlukla örtüyü iskelete tutturan klipsli profiller ya da çatılı seralardaki kutu ve özel kesitli elemanlar için kullanılır.

Seraya kar yağarsa ne yapılmalı?

Kar örtü üzerinde birikmeden temizlenmeli ya da ısıtmalı serada eritilmelidir. Yük, iskeletin projede öngörülen değerinin üzerine çıkmamalıdır.

Galvanizli boru seçeneklerimizi Galvanizli Borular ve Galvanizli Sac Boru ve Profiller sayfalarında bulabilir, ölçü ve teslim süresini iletişim sayfamızdan sorabilirsiniz.